Tarihin satırlarından bir kadın: Anna İlyiniçna – Ulyanova

Lenin’in kız kardeşi olan Anna İlyiniçna 26 Ağustos 1864 yılında dünyaya geldi. Sovyetler Birliği Komünist Parti üyesi, Anna Simbirsk, Mariinsky Gramer okulunu bitirdikten sonra 1883 yılında Petersburg’ta Bestujev Üniversitesi’ne eğitimine devam etti.

1896 ‘da Lenin Petersburg’da ”İşçi Sınıfının Kurtuluşu İçin Mücadele Birliği” adlı örgüt üyeliğinden tutuklandı. O dönem ”Dzhems” kod adını kullanan Anna, Lenin ‘in sürgündeyken komünist partiyle iletişimini kuran tek kişi. Kriptografi uzmanlığı sayesinde kitapların satır aralarına görünmez mürekkeple mektuplar yazarak Lenin’in Petrograd, Moskova ve diğrer şehirlerdeki komünist parti komiteleriyle iletişimini sürdürebilmesini ve Lenin’in sürgün yıllarında yazdığı ”Rusya ‘da Kapitalizmin Gelişmesi” adlı eserin yayınlanmasını sağladı. 1898’de Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisinin kuruluşunda yer aldı ve ilk üyelerinden oldu.

Iskra (Kıvılcım) ve Pravda (Gerçek) gazetelerinde görev alan Anna, Vperyod (İleri) yayınlarında kurucu üyeleri arasındadır. Ayrıca ilk Marksist yayın olarak tarihe geçen ”Rabotnitsa” (İşçi Kadın) isimli gazetenin yayın kurulunda çalıştı.

1.Dünya Savaşından önce savaşa karşı Petrograd’da miting ve yürüyüşlere çağrıda bulunan Rabotnitsa gazetesi 8 Mart 1914’de 12 bin baskıyla St.Pedrogrod’un bazı eyaletlerinde yayınlandı.

Lenin tarafından desteklenen ve cesaretlendirilen gazetenin basımı için gerekli maddi kaynaklar kadınlar tarafından sağlandı. Yazı kurulunda olan Anna gazeteye her ay iki yazı yazdı.

Rabotnitsa’nın ilk sayısı yayınlandıktan beş gün sonra tüm yazım kurulunun tutuklanmasına rağmen gazete fabrika ve atölyelerde dağıtıma devam etti.Devrimden önce, emekçi kadınların günlük hayatına değinen Rabotnistsa’nın ana hedefi, kadınları sosyalist mücadeleye kazandırmaktı. Kadın işçi ve hayat pahalılığı, kadın emeği, savaş kime ait, anneliğin korunması gibi başlıklara odaklanmıştı. Sansürlere rağmen yedi sayı çıkaran Rabotnitsa 1.Dünya Savaşının çıkmasıyla yasaklandı. 1917 Mayıs ayında Bolşevik yayını olarak yeniden düzenlendi.  Zhenotdel’in (Komünist Parti Kadın Bürosu) merkezi yayın organı oldu.

Anna Ulyonova Alman sosyalist Karl Liebknecht’e ait bazı eserleri Rusça’ya tercüme etti. Lenin’in “Materyalizm ve Ampiryokritisizm” adlı eserini  yayınladı.

1918-1921 yıllarında Çocuk Koruma Başkanı olarak Halk Eğitim Komiserliğin’de görev yaptı. 1932 yılında Marksizm-Leninizm Enstitüsünde araştırmacı olarak çalıştı.

19 Ekim 1935’te Moskova’da öldü.

Habibe Kılıç