Reklam
Kategoriler: Hafıza-i Beşer Ek

25 Ocak 1958 – Dr. Hikmet Kıvılcımlı’nın da içinde bulunduğu 25 kişi tutuklandı

Reklam

İstanbul’da 25 kişi, komünizm propagandası yaptıkları gerekçesiyle tutuklandı. Tutuklananların arasında Doktor Hikmet Kıvılcımlı da bulunuyordu.

Hikmet Ali Kıvılcımlı, (1902, Priştine – 1971, Belgrad) Marksist-Leninist siyasetçi ve kuramcı, yazar, yayıncı ve çevirmen.

17 yaşında gönüllü olarak Kurtuluş Savaşı’na katıldı, Yörük Ali Efe çetesinde Kuvayı Milliye gönüllüsü oldu, Köyceğiz Kuvayı Milliye Askerî Kumandanlığı görevinde bulundu. Liseyi Vefa Lisesi’nde okuduktan sonra sınavla İstanbul Tıp Fakültesi’ne girdi. Öğrencilik süresince direniş faaliyetlerini sürdürdü, Kurtuluş, Aydınlık gibi TKP yayınları yoluyla giderek komünist fikirlerle tanıştı ve 1920’lerin başında Türkiye Komünist Partisi (TKP) üyesi oldu. 1925’de TKP’nin Beşiktaş Akaretler’de gerçekleştirdiği 2. kongrede TKP Merkez Komitesi’ne seçildi. Merkez Komite içerisinde gençlik sorumlusu olarak görev aldı. Aynı yıl Aydınlık gazetesinde ilk yazıları yayınlanmaya başladı. 1925’ten hayatının sonuna kadar kadar sürekli kovuşturmalara, işkencelere maruz kaldı ve toplam 22,5 yıl hapis yattı.

1925 yılında Kürt ayaklanmaları ile çıkan Takrir-i Sükûn Kanunu çıktıktan sonra İstiklal Mahkemesi’nde yargılandı ve 10 yıl kürek cezası aldı. 1 yıl hapis yattıktan sonra çıkan afla serbest kaldı. 1927 yılında Vedat Nedim Tör ve Şevket Süreyya Aydemir’in partiden ayrılması ve parti arşivini polise teslim etmesi ile diğer parti üyeleriyle birlikte tutuklandı. 3 ay tutuklu kaldı.

1929 yılında İsmail Bilen’in (Laz İsmail) İzmir Davası’ndaki provokasyonu nedeniyle 4,5 yıl yeni bir mahkûmiyet aldı. 1938 yılında Nazım Hikmet’le birlikte yargılandığı Donanma Davası’nda 15 yıl hapis cezasına çarptırıldı, 12 yıl yattıktan sonra tahliye oldu. 1954 yılında legal Vatan Partisi’ni kurdu.

1965 yılında Tarihsel Maddecilik Yayınları’nı kurdu ve yönetti, Marx, Engels ve Lenin’in eserlerinden birçok çeviriler yaptı ve yayınladı, Das Kapital’in bir bölümünü çevirdi. 1967’de İşsizlik ve Pahalılıkla Savaş Derneği’ni (İPSD) kurdu. İktisattan antropolojiye, Marksist düşüncenin tarihsel ve kuramsal gelişiminin açıklanmasına ve Türkiye’de bir işçi sınıfı devriminin strateji ve taktik sorunlarına kadar çeşitli konularda çok sayıda telif eseri ve Aydınlık, Türk Solu, (kendisinin kurduğu) Sosyalist, Ant gibi dergilerde makaleleri yayınlandı. En önemli eserleri olan Tarih Tezi kitabını 1965, Yol: TKP’nin Eleştirel Tarihi kitabını da 1932 yılında yayınladı.1971 yılında ağır hasta olduğu için yoldaşları tarafından tedavi için yurt dışına çıkarıldı. 11 Ekim 1971’de Belgrad’da hayatını kaybetti.

Reklam

Önceki Haberler

Eğitim-Sen: Okullardaki şiddete karşı önleyici tedbirler alınmalı

Başakşehir’de bir öğrencinin yaşamını yitirdiği, 7 öğrencinin yaralandığı bıçaklı saldırının ardından Eğitim Sen saldırının yaşandığı…

7 Ekim 2026 16:56

Hakan Tosun cinayeti davasında iki sanığa müebbet hapis cezası

Esenyurt’ta gazeteci Hakan Tosun’un dövülerek öldürülmesine ilişkin davada mahkeme, iki sanığı kasten öldürme suçundan mahkum…

7 Ekim 2026 16:49

“Kent uzlaşısı” davasında 8 kişi hakkında beraat kararı

"Kent uzlaşısı" hakkında görülen dava 8 kişi hakkında beraat kararı verildi, 2 kişiye ise hapis…

7 Ekim 2026 15:56

Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi ifadeye çağrıldı

SPK, AKP Genel Başkan Yardımcısı iken fon vurgununda yaklaşık 5 ayda 2,2 milyar TL kazanç…

7 Ekim 2026 14:53

Göçmen çocuk: Siz hiç mülteci çocuk oldunuz mu?

Uzun bir yolculuktan sonra İsveç’e giden ya da kaçan aileler ve çocukları, kendi yaşam biçimleri…

7 Ekim 2026 14:46

Fransa’da liseli genci boğmaya çalıştığı iddia edilen polise “cinayete teşebbüs” soruşturması

Fransa’da lise eylemleri sırasında sivil polisin bir öğrencinin kafasını suya sokarak boğmaya çalıştığı iddiası yargıya…

7 Ekim 2026 14:40
Reklam