Reklam
Kategoriler: Hafıza-i Beşer Ek

25 Ocak 1958 – Dr. Hikmet Kıvılcımlı’nın da içinde bulunduğu 25 kişi tutuklandı

Reklam

İstanbul’da 25 kişi, komünizm propagandası yaptıkları gerekçesiyle tutuklandı. Tutuklananların arasında Doktor Hikmet Kıvılcımlı da bulunuyordu.

Hikmet Ali Kıvılcımlı, (1902, Priştine – 1971, Belgrad) Marksist-Leninist siyasetçi ve kuramcı, yazar, yayıncı ve çevirmen.

17 yaşında gönüllü olarak Kurtuluş Savaşı’na katıldı, Yörük Ali Efe çetesinde Kuvayı Milliye gönüllüsü oldu, Köyceğiz Kuvayı Milliye Askerî Kumandanlığı görevinde bulundu. Liseyi Vefa Lisesi’nde okuduktan sonra sınavla İstanbul Tıp Fakültesi’ne girdi. Öğrencilik süresince direniş faaliyetlerini sürdürdü, Kurtuluş, Aydınlık gibi TKP yayınları yoluyla giderek komünist fikirlerle tanıştı ve 1920’lerin başında Türkiye Komünist Partisi (TKP) üyesi oldu. 1925’de TKP’nin Beşiktaş Akaretler’de gerçekleştirdiği 2. kongrede TKP Merkez Komitesi’ne seçildi. Merkez Komite içerisinde gençlik sorumlusu olarak görev aldı. Aynı yıl Aydınlık gazetesinde ilk yazıları yayınlanmaya başladı. 1925’ten hayatının sonuna kadar kadar sürekli kovuşturmalara, işkencelere maruz kaldı ve toplam 22,5 yıl hapis yattı.

1925 yılında Kürt ayaklanmaları ile çıkan Takrir-i Sükûn Kanunu çıktıktan sonra İstiklal Mahkemesi’nde yargılandı ve 10 yıl kürek cezası aldı. 1 yıl hapis yattıktan sonra çıkan afla serbest kaldı. 1927 yılında Vedat Nedim Tör ve Şevket Süreyya Aydemir’in partiden ayrılması ve parti arşivini polise teslim etmesi ile diğer parti üyeleriyle birlikte tutuklandı. 3 ay tutuklu kaldı.

1929 yılında İsmail Bilen’in (Laz İsmail) İzmir Davası’ndaki provokasyonu nedeniyle 4,5 yıl yeni bir mahkûmiyet aldı. 1938 yılında Nazım Hikmet’le birlikte yargılandığı Donanma Davası’nda 15 yıl hapis cezasına çarptırıldı, 12 yıl yattıktan sonra tahliye oldu. 1954 yılında legal Vatan Partisi’ni kurdu.

1965 yılında Tarihsel Maddecilik Yayınları’nı kurdu ve yönetti, Marx, Engels ve Lenin’in eserlerinden birçok çeviriler yaptı ve yayınladı, Das Kapital’in bir bölümünü çevirdi. 1967’de İşsizlik ve Pahalılıkla Savaş Derneği’ni (İPSD) kurdu. İktisattan antropolojiye, Marksist düşüncenin tarihsel ve kuramsal gelişiminin açıklanmasına ve Türkiye’de bir işçi sınıfı devriminin strateji ve taktik sorunlarına kadar çeşitli konularda çok sayıda telif eseri ve Aydınlık, Türk Solu, (kendisinin kurduğu) Sosyalist, Ant gibi dergilerde makaleleri yayınlandı. En önemli eserleri olan Tarih Tezi kitabını 1965, Yol: TKP’nin Eleştirel Tarihi kitabını da 1932 yılında yayınladı.1971 yılında ağır hasta olduğu için yoldaşları tarafından tedavi için yurt dışına çıkarıldı. 11 Ekim 1971’de Belgrad’da hayatını kaybetti.

Reklam

Önceki Haberler

Gayrettepe Katliamı davasında keşif talebine ret

Gayrettepe'de 29 işçinin hayatını kaybettiği gece kulübü yangınına ilişkin davanın 14’üncü duruşmasında mahkeme, ailelerin yeni…

18 Mayıs 2026 19:21

Açlık sınırı 34 bin 808 lira, yoksulluk sınırı 114 bin 348 lira

Birleşik Metal İş Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM) dört kişilik bir aile için açlık sınırının 34…

18 Mayıs 2026 17:28

AKP’den Bakanlara uyarı: Grup toplantısı öncesi beyan verilmemesi istendi

AKP Grup Başkanlığı, Bakanlara yazı gönderdi. Yazıda, AKP'nin grup toplantılarında Erdoğan'ın konuşması öncesi bakanların basın…

18 Mayıs 2026 16:59

İyi Parti’li vekil partisinden istifa etti

İyi Parti İstanbul Milletvekili Ersin Beyaz partisinden istifa etti. Beyaz, "Bundan sonra da aziz milletimize…

18 Mayıs 2026 16:49

İran, Hürmüz Boğazı’nın yönetiminden sorumlu yeni kurum oluşturdu

İran, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişleri kontrol etmek ve ücretlendirmek amacıyla bir kurum oluşturulduğunu açıkladı.

18 Mayıs 2026 15:35

Mehmet Uçum’dan Bahçeli’nin Öcalan hakkındaki sözlerine tepki:

AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın başdanışmanı Mehmet Uçum, aylar sonra kaleme aldığı 'süreç' yazısında, MHP Lideri Bahçeli'nin…

18 Mayıs 2026 15:27
Reklam