AİHM’e ilk Kürtçe başvuru

Merkez Kayapınar İlçesi’nde bulunan Ali Erel Eğitim Destek Merkezi, ‘İşyeri açma ve çalıştırma ruhsatı olmadığı’ gerekçesiyle 18 Şubat 2016 tarihinde Valilik kararı ile kapatıldı. Avukat Erhan Ürküt, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) Kürtçe ve Türkçe başvuru yaptı. AİHM’e ilk kez Kürtçe bir başvuru yapıldığını iddia eden Ürküt, başvuru konusunun ana dilde eğitim olması nedeniyle bu dili seçtiğini söyledi.

Başvuruda ana dilde değitim ve öğretimin bütün halklar için doğuştan gelen bir hak olarak teminat altına alındığını belirten Ürküt, mevcut yasalarda Türkçe dışında eğitim öğretim verilemediğini vurguladı.

Ürküt, şöyle konuştu:

“Başvurucular Milli Eğitim Müdürlüğü’ne başvurmuş, Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 27 Ekim 2015 tarihinde eğitim-öğretim yapılabileceği belirtilmiş, valilik başvurucuların başvurusuna her ne kadar cevap vermemişse bile eğitim-öğretim faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin hiç bir engellemede bulunmamış, zımnen müsaade etmiştir. Ancak, ‘İzinsiz eğitim verildiği’ gerekçesiyle kapatılmasına karar vermiştir. Bu kapatma kararıyla birçok çocuk anadilinde eğitim ve öğretim hakkından yoksun kalmaktadır. Başvurucular kapatma kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali için İdare Mahkemesi’ne başvurmuştur. 2’nci İdare Mahkemesi’nin bir ay geçmesine rağmen karar vermemesi üzerine 15 Mart günü Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru yapılmıştır. Ancak 2’nci İdare Mahkemesi daha sonra yürütmeyi durdurma talebini reddetmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin henüz karar vermemesi ve yaşama hakkı, işkence ve eziyet, kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı gibi haklar ile ilgili ihlal kararı vermediği için tüketilmesi gereken etkili bir iç hukuk yolu olmadığı için bu başvuruyu yapma gereği ortaya çıkmıştır.”

“Kürtçe eğitimin kanunda cezası yok”

Başvurucunun Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne göre bazı haklarının ihlal edildiği savunulan dilekçede şöyle denildi.

“Başvurucular, Ali Erel Eğitim Destek Evini yetkililerin gözetiminde ve kamuya açık bir yerde eğitim-öğretim faaliyetleri kapsamında kullanmakta ve yurttaşların ana dillerinde eğitim ve öğretim yapmaktadır. Ancak eğitim ve öğretim sezonun tam ortasında keyfi bir uygulamayla okul kapatılmıştır. 25 milyon yurttaşın ana dili olan Kürtçe’de eğitim yapılması herhangi bir kanunda ceza olarak yer almamaktadır. Bu durum açık ihlal oluşturmaktadır. Hiç kimse eğitim hakkından yoksun bırakılamaz.”