HES karşıtı mücadelede Alakır zaferi

Danıştay, Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 2 yıldır gündeme almayarak askıda bıraktığı Alakır havzasına ilişkin ’1’inci Derece Doğal SİT’ kararına atıfta bulunarak, bölgedeki 8 HES projesinden Dereköy’ü iptal etti.

Mahkeme kararında, “1’inci Derece Doğal SİT niteliğinde olduğu yargı kararıyla sabit olan Alakır Çayı üzerinde HES projesinin yapılmasına olanak bulunmamaktadır” ifadelerine yer verildi.

Alakır Vadisi, Antalya’nın Kumluca ilçesinde 60 kilometre uzunluğu, 15 kilometreye ulaşan genişliğiyle 90 bin hektar alana yayılıyor. Türkiye’de HES’lere karşı en uzun soluklu mücadelelerden birinin sürdüğü vadide, Alakır nehrinde 4’ü faaliyette 8 HES projesi bulunuyor. Bu HES’lerden biri olan Dereköy Regülatörü ve HES için süreç, Antalya Valiliği’nin 25 Haziran 2010 tarihinde ’Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) gerekli değildir’ kararıyla başladı.

Karara bölgede HES karşıtı mücadelenin önemli aktörlerinden Karacaören Doğa Kültür Turizm Tanıtma ve Dayanışma Derneği ile 17 kişi itiraz etti. Antalya 2’nci İdare Mahkemesi 26 Nisan 2012 tarihli kararıyla ’ÇED gerekli değildir’ kararını iptal etti. Çevreciler Alakır’da zafer kazandıklarını düşündükleri anda, proje hakkında ÇED süreci işletildi ve süreç sonucunda, 14 Ağustos 2013’te hazırlanan rapor dikkate alınarak, Dereköy Regülatörü ve HES projesi hakkında ’ÇED olumlu kararı’ verildi.

Çevreciler bu kez bu kararın iptali için dava açtı. Ancak mahkemeden gelen karar çevrecilerin beklediği gibi olmadı. İdare Mahkemesi, Dereköy Regülatörü ve HES Projesi’nin çevresel etkilerinin geri dönüşümsüz bir etkiye neden olmayacağı gerekçesiyle ÇED olumlu kararının yerinde olduğuna karar verdi.

Danıştay: HES olanağı yok

Davacıların temyiz talebini görüşen Danıştay 14’üncü Dairesi, Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 2 yıldır uygulamadığı Alakır havzasına ilişkin ’1’inci Derece Doğal SİT’ kararına atıfta bulunarak, Alakır üzerinde HES yapılmasına olanak bulunmadığına hükmetti. Danıştay kararında, Alakır havzasının habitat çeşitliliği, tür çeşitliliği ve genetik çeşitlilik bakımından zenginliğine, endemik tür veya popülasyonların varlığıyla da hem dünya ölçeğinde özgünlüğüne hem de bilimsel açıdan önemine dikkat çekti. Davacılar, kararın uygulanması için Kumluca Kaymakamlığı’na başvurdu.

Karacaören Doğa Kültür Turizm Tanıtma ve Dayanışma Derneği Başkanı Mehmet Başar, “Karar düzeltme ve itiraz yolları kapalı olarak verilen bu kararla, Çaltı Köyü sınırlarında, doğal yaşam alanlarımızı katletmek pahasına yapılmak istenen bu HES projesi tamamen tarih olmuştur” dedi. Artık şirketin bölgeyi terk etmesi gerektiğini belirten Başar, yeni bir ÇED sürecinin de artık mümkün olmadığını söyledi.

Tüm HES’ler bağlar

Danıştay kararının vadide faaliyette olsun olmasın tüm HES projeleri için bağlayıcı olması gerektiğini savunan Başar, “Aynı Dereköy HES projesi gibi, Alakır 1 ve 2 HES projelerinin durdurulması için de yetkilileri göreve çağırıyoruz. Bölgede doğal dengeleri bozacak yıkıcı enerji yatırımları değil, alternatif turizm potansiyeline şans verilmesini istiyoruz” diye konuştu.