AKP’den sermayeye dev hizmet: Denetim dışı, kuralsız banka geliyor

AKP, sermaye sınıfının ihtiyaçlarına cevap vermek için büyük bir adım daha atmaya hazırlanıyor. Patronların borç yükünü kamunun üzerine alma politikası uygulayan iktidar, bu kapsamda kritik bir işlev üstlenmesi beklenen Türkiye Kalkınma Bankası’nı ‘örtülü ödenek’ gibi kullanacak.

AKP’nin Plan ve Bütçe Komisyonu’ndan geçirdiği yasa teklifiyle devlete ait Türkiye Kalkınma Bankası, BDDK denetiminin dışına çıkacak ve Bankacılık Kanunu’nun kredi kurallarına göre davranmak zorunda olmayacak. Cumhurbaşkanının talimatıyla istediği kurumdan para alıp istediği müşteriye kredi verebilecek.

AKP grup başkan vekilleri Naci Bostancı ve Mehmet Muş’un, Türkiye Kalkınma Bankası’nın yeniden yapılandırılmasını öngören yasa teklifi geçen hafta Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi.

Sözcü’den Erdoğan Süzer’in haberine göre bu hafta Meclis genel kurulunda görüşülmesi beklenen teklif, Kalkınma Bankası’nın, kanun ya da cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle görevlendirilmesini öngörüyor. Görevlendirmelere ilişkin usul ve esaslar ve ihtiyaç duyulan kaynağın hangi kurum veya kuruluş bütçesinden karşılanacağı vcumhurbaşkanlığınca belirlenecek. Dolayısıyla banka, diğer bankalar gibi mevduat toplamayacak ancak vatandaşın vergileriyle oluşan bütçeden aktarılacak kaynakları dilediği kişi ya da şirketlere kredi olarak dağıtabilecek.

BDDK DEVRE DIŞI

Yasa teklifinde, Kalkınma Bankası’nı özellikle batık krediler konusunda BDDK’nın sıkı kural ve düzenlemelerinin dışına çıkaracak kritik bir madde de yer alıyor. Teklifin 7’nci maddesine göre Kalkınma Bankası, geri ödenmeyen krediler için ayrılacak karşılıklar ve teminatları düzenleyen Bankacılık Kanunu’nun 53’ncü maddesinin birinci fıkrasına tabi olmayacak. Bu fıkraya göre kredilerin risk durumuna göre sınıflanması, izlenmesi, takibe alınması, karşılık oranlarının belirlenmesi ve ek teminatlara ilişkin usul ve esaslar BDDK yerine, direkt banka yönetim kurulunca belirlenecek.

Bütçeden gönderilen paraları cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülen sektör ya da firmalara aktaracak banka yönetimi, bu kredilerin geri dönüşünde tamamen kendi belirlediği kuralları işletecek. Ayrıca banka yönetimi, vadesinde ödenmeyen kredileri isterse tıpkı taksitleri zamanında ödenmiş krediler gibi risksiz grupta değerlendirip karşılık ayırmayacak, vadesinde ödeme yapmamış şirketten ek teminat istemeyebilecek, hatta kredisini ödememiş firmalara ilave kredi bile verebilecek.

“BATACAĞI BELLİ KREDİ VERİLECEK”

TEKLIF, Plan ve Bütçe Komisyonu görüşmeleri sırasında ağır eleştiriler aldı. CHP’li milletvekillerinin, bu maddenin tekliften çıkarılması ve bankanın Sayıştay tarafından denetlenmesi için verdiği önergeler kabul edilmedi. CHP Milletvekili Bülent Kuşoğlu, batacağı baştan belli olan kredilerin Kalkınma Bankası aracılığıyla bazı firmalara verilebileceğini belirtirken, “Kimleri kurtaracaksınız? Birileri mi kayrılacak? Acaba banka iflas eden şirketleri ve zararlarını topladığınız bir yer mi olacak? Halkın üzerine yeni bir yük mü getireceksiniz?” dedi. İYİ Parti Milletvekili Durmuş Yılmaz da düzenlemeyi, “hince yazılmış teklif” olarak niteledi. Teklifi hazırlayan AKP’li Mehmet Muş ise bankanın ödenmeyen kredileri takibe alacağını belirterek, “Bağımsız denetime de tabi tutulacak” dedi.