Erişimi engellenen haberlerle ilgili emsal karar: Basın özgürlüğü ihlal edildi, gazetecilere tazminat ödenecek

Anayasa Mahkemesi (AYM) erişim engeli getirilen haberlerle ilgili olarak emsal oluşturacak bir karara imza attı. Mahkeme, erişim engelini haksız bulduğu kararda “İfade ve basın özgürlüklerinin ihlal edildi” dedi. Ayrıca, başvuruyu yapan gazetecilere tazminat ödenmesi kararlaştırıldı.

AYM, eski cumhuriyet.com.tr Genel Yayın Yönetmeni Oğuz Güven ve köşe yazarı Miyase İlknur’un, haberlerine getirilen erişim engeliyle ilgili olarak yaptığı başvuruyu değerlendirdi.

Habere getirilen erişim engeliyle ifade ve basın özgürlüğünün ihlal edildiğine karar veren mahkeme heyeti, resmi internet sitesinde yapılan açıklamada “Başvuruculara manevi tazminat ödenmesine karar vermiştir” ifadesini kullandı.

Kararda şunlar kaydedildi:

— Somut olayda ilk derece mahkemesi, şeref ve itibara yapıldığı ileri sürülen saldırının çelişmeli bir yargılama yapılmadan, gecikmeksizin ve süratle bertaraf edilmesi ihtiyacını ortaya koyabilmiş değildir. Haber içeriklerinin incelenmesinden de ilgili kanuna göre içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanmasını gerektirecek ağırlıkta bir durumun bulunmadığı görülmüştür.

— Başvuruya konu benzer uyuşmazlıklar açısından, koşullara göre diğer ceza veya hukuk yollarının daha yüksek başarı şansı sunabilecek, kullanılabilir ve etkili başvuru yolları olduğu göz ardı edilmemelidir. Müşteki açacağı çelişmeli bir hukuk davasında içeriğe erişimin engellenmesi talebini ileri sürme imkânına her zaman sahiptir.

— Sonuç olarak, başvurunun bütün koşulları göz önünde tutulduğunda 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca çelişmeli bir yargılama olmaksızın internete erişimin engellenmesi kararı verilmesi için gösterilen gerekçeler yeterli kabul edilemez.

​- Diğer taraftan somut olay bağlamında yeniden yargılama yapılmasına karar verilmesi ihlale yol açan yargılama sürecine muhatap olan başvurucuların bu sürede uğradığı bütün zararları gidermemektedir. Üstelik ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına karar verilmekle birlikte başvurucuların muhatap olduğu yargısal süreç devam etmektedir. Eski hâle getirme kuralı çerçevesinde ihlalin bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılabilmesi için ifade özgürlüğünün ihlali nedeniyle yalnızca ihlal tespitiyle ve yeniden yargılama suretiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığında başvuruculara tazminat ödenmesi gerekir.

— Anayasa Mahkemesi açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 26. ve 28. maddelerinde güvence altına alınan ifade ve basın özgürlüklerinin ihlal edildiğine, başvuruculara manevi tazminat ödenmesine karar vermiştir.