İş Bankası Genel Müdürü: Dalgalanmalar bu kez farklı, hiç bir teoriye uymuyor

İş Bankası Genel Müdürü Adnan Bali, döviz kurunda yaşanan son gelişmelere ilişkin yorumunda “94 krizi, 96 Asya, 97 Rusya, 99 depremi, 2001 krizi, hepsini yaşadık. Bir kısım dalgalanmalar yaşanması normaldi. Ancak bu sefer farklı.” değerlendirmesinde bulundu.

Habertürk TV canlı yayında konuşan Bali, AKP’li cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın dile getirdiği ‘ekonomik savaş’ terimini kullanarak “Yatıştırmamız lazım. Temel ekonomik ama ekonomik olarak almamız gereken önlemler var.Bu bir ekonomik savaş. Bize düşen kısmı var; bunu öngörebilmeli, çok çabuk aksiyon göstermeliyiz. Şu an eylem zamanı.” dedi.

Bali’nin açıklamalarından bazıları şöyle:

“ÇOK CİDDİ SPEKÜLATİF ATAKLAR VAR”

“Zor günlerden geçiyoruz. Spekülatif ataklarla karşı karşıyayız. 94 krizi, 96 Asya, 97 Rusya, 99 depremi, 2001 krizi, hepsini yaşadık. Bir kısım dalgalanmalar yaşanması normaldi. Ancak bu sefer farklı. Tabii görmüyorum. Çok ciddi spekülatif ataklar olduğunu düşünüyorum. Kurları iki ülke arasındaki enflasyon farkından hesaplanır diye okulda öğrettiler. Hiçbir teoriye uymadığı düşüncesindeyim.

Bütçe açığının GSYH oranı yüzde 2’yi aşacak. Yıl sonunda da 2.5’u aşması bekleniyor. Bunu kıyaslayın, önemli bir mali disiplin göstergesidir. Kamu borç stoğu yüzde 30’ların altındaydı ama yüzde 30’lar seviyesine gitmiş olabilir. Bunun 3 katına gitmiş ülkeler var. ”

‘TÜRKİYE’NİN 1 YIL KALMIŞ BORÇ TUTARI 180 MİLYAR DOLAR’

“15 Temmuz’dan sonra da ifade etmiştim. Türkiye’nin 1 yıl kalmış borç tutarı 180 milyar dolar. Bu rakamı verince, nasıl içinden çıkacağız deniliyor ama bu işin özelliği de burada. Bu tutarın 102,5 milyar doları bankaların yükümlülüğü. Bunun da yarısı 50 küsur milyar doları bankaların yurtdışı yerleşiklerin açtıkları mevduat hesapları. Diğer yarısı da borçlar. Bunların yenilenme oranı yüzde 110’a yakın. Son dönemde düştü, yönetilebilecek bir düzeyde. Merkez Bankası nezdinde tuttuğumuz rezervler 28 milyar dolar. Her an nakte döndürülebilir 50 milyar dolar döviz var.

Reel sektörde 73 milyar dolarlık reel sektörün yükümlüğünün 48 milyar doları mal ve hizmet taahhütünden dolayı yükümlülükler. Diğeri krediler. 12 aylık kümülatif yüzde 130’lar civarında.”

“GELİNEN SEVİYELERİ GÖRÜNCE ÜZÜLÜYORUM, BORCU OLAN VAR”

“Bankacılık sisteminde açık pozisyon yok. Finansal kesimin dışında ise açık var. Bu da 217 milyar dolar seviyesinde. Kısa vadede ise reel sektörün 6,5 milyar dolar artı pozisyonu var. Bu pozisyon da 2013’ün ortalarından itibaren reel sektörün artıye geçmiş olduğunu görüyoruz. Sermayedarların bulunduğu artı pozisyonlar bu hesapta yok.

Cari açık 5,7 seviyesinde. Bu ülke cari açıkta çift basamaklı orana yaklaştığı sırada, petrol varili 130 dolar olduğunda kur atağı yemedi. Seviyeler bu seviyedeyken kur atağı yedi. Gelinen seviyeleri görünce üzülüyorum. Borcu olan var, olumsuz etkilenen var.”

“AÇIKLANMASI ZOR”

“Yatıştırmamız lazım. Temel ekonomik ama ekonomik olarak almamız gereken önlemler var. Geçen haftaki gelişmelere baktığınız zaman bunun normal piyasa dinamikleri içinde açıklanması zor. Bu bir ekonomik savaş. Bize düşen kısmı var; bunu öngörebilmeli, çok çabuk aksiyon göstermeliyiz. Şu an eylem zamanı.”

“AYŞE TEYZE’NİN NE İŞİ VAR DÖVİZLE?”