‘Matematikçilerin Nobel’i Robert Langlands’ın

Norveç Bilim ve Edebiyat Akademisi, matematik alanındaki en önemli ödüllerden biri olan Abel Ödülü’ne Princeton Üniversitesi emekli öğretim üyesi 81 yaşındaki Robert Langlands’ı layık gördü.

Tarihe geçen bütün matematikçilerin aksine Robert Langlands bir teoremin kanıtı ya da çalışmaları ilerletici bir varsayımda bulunarak değil bir “program” ile bu ödüle layık görüldü.

1967’de Langlands Princeton’da 30 yaşında bir öğretim üyesiyken ünlü Fransız matematikçi Andre Weil’e yazdığı 17 sayfalık mektupta matematikte tamamen yeni bir düşünme biçimi geliştiren bir teoriyi anlatıyordu. Bu teori daha önce alakasız olduğu düşünülen sayı teorisi ve harmonik analiz arasındaki bağlantıyı ortaya koyuyordu.

Langlands’ın önerdiği ve iki alanın arasında bir köprü oluşturacağını düşündüğü mekanizmalar o kadar zengin ve radikaldi ki daha sonra Langlands programı adı altında son 50 senede yüzlerce matematikçinin katkı yaptığı bir projeye dönüştü. Modern matematiği ele alan başka hiçbir proje bu kadar geniş kapsamlı olmadı, bu kadar matematikçiyi bir araya getirmedi ve bu kadar derin sonuçlar üretmedi.

Langlands’in programı, bugün matematiğin büyük birleşik teorisi olarak tanımlanıyor.