AYM gece içki satışına verilen cezayı hak ihlali saymadı

Anayasa Mahkemesi, gece saat 22.00’den sonra yasak olduğu gerekçesine karşın içki satışı yaptığı belirtilen büfecilere para cezası verilmesini hukuka uygun buldu.

Anayasa Mahkemesi’nin incelediği olay, Edremit’te polisin gece saat 01.40’da bir büfeden içinde üç bira bulunan siyah poşetle çıkan kişiyi durdurması ile başladı. Polis tutanak düzenledi ve bira alanlara da imzalattı. Ancak büfe sahibi tutanağı imzalamadı. Tutanak, Tütün ve Alkol Piyasasını Düzenleme Kurumuna gönderildi. Büfe sahibi E.D’nin savunmasının alınmasından sonra Kurul, 2016’da saat 22.00’den sonra alkollü içecek satışı yapıldığı gerekçesiyle E.D.’ye 30 bin 454 lira idari para cezası uygulanmasına karar verdi. Bu tutar, 4733 sayılı Kanun uyarınca 2014 yılı yeniden değerleme oranına göre belirlendi.

Büfe sahibi, cezanın hukuka aykırı olduğu ve “mülkiyet hakkının ihlal edildiği” gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuruda bulundu.

Başvuru dilekçesinde suçlamayı reddeden E.D., her türlü şüpheden uzak yeterli delil bulunmadığı halde cezalandırıldığını ileri sürdü. Olaya ilişkin tutanağın gerçek dışı olduğunu, içecek satın aldığı belirtilen kişilerin tanık olarak dinlemediğini savunan E.D., başvurusunun bir bölümünde ceza miktarının işletmenin tüm sermayesi kadar olduğunu, bir başka bölümünde ceza miktarının işletmenin tüm sermayesinden fazla olduğunu iddia etti.

Yüksek Mahkeme ise başvurucunun anayasal haklarının ihlal edilmediğine karar verdi. AYM, büfe sahibinin, tutanağı imzalamadığı için “yeterli delil olmadığı” iddiası konusunda da şu değerlendirmede bulundu:

“İdari ve yargısal makamlar özellikle resmi bir belge niteliğindeki kolluk görevlilerince düzenlenen tutanağı esas alarak başvurucunun söz konusu kabahati işlediği kanaatine varmışlardır. Bu tutanakta üç kişinin gece vakti alkollü içecek satın aldığının görüldüğü tespitine yer verilmiş olup tutanak bu kişilerce de imzalanmıştır. Buna göre başvurucunun aksini ispat eder nitelikte bir delil de öne sürmediği dikkate alındığında söz konusu idari ve yargısal süreçte varılan sonucun keyfi olduğu veya bariz bir takdir hatası içerdiği söylenemez. Olayda başvurucu ayrı bir tanık bildirip de Hakimlik tarafından bu tanığın dinlenmediği yönünde bir şikayette de bulunmamıştır.”

“ORANTISIZLIK YOK, KÜLFET YÜKLEMİYOR”

AYM, büfe sahibinin verilen para cezasının aşırı olduğu şikayetini “İdari para cezası verilmesi yönündeki müdahalenin -korunan hukuki menfaat ile karşılaştırıldığında- açık bir orantısızlık içermediği anlaşılmıştır” diyerek dikkate almadı.

Yüksek Mahkeme, gece alkol satışı yapanlara ceza verilmesinin “mülkiyet hakkının ihlali olmadığına” karar verirken şu değerlendirmeyi yaptı:

“Başvurucuya gece vakti alkollü içecek satışı nedeniyle idari para cezası verilmesi şeklindeki mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin içerdiği kamu yararı amacı ile karşılaştırıldığında başvurucuya şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemediği değerlendirilmiştir. Dolayısıyla başvurucunun mülkiyet hakkının korunması ile kamu yararı arasında olması gereken adil dengenin bozulmadığı ve müdahalenin ölçülü olduğu sonucuna varılmıştır.”