DİSK-AR en yoksul yüzde 20’lik kesimin gıda enflasyonunu açıkladı

Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı 2023 Aralık dönemine ait enflasyon verilerine ilişkin açıklama yaptı.

DİSK-AR’in açıkladığı verilere göre, en yoksul yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu ise yüzde 113,1 olarak gerçekleşti.

Verilere göre, TÜİK verilerinden yararlanarak hazırlanan gıda enflasyonu, ortalama yüzde 72 olarak gerçekleşirken emeklilerde gıda enflasyonu yüzde 88,4 oldu.

TÜİK’in açıkladığı enflasyon verilerinin “halkın hissettiği gerçek enflasyonu yansıtmaktan oldukça uzak” olduğu ifade edilen açıklamada, “TÜİK, DİSK tarafından açılan ve kazanılan davaya rağmen yargı kararını uygulamıyor ve madde fiyat listesini açıklamıyor. Madde fiyatları halen karartılmış durumda. Bu nedenle enflasyon oranını hesaplanmasına kaynak teşkil eden madde fiyat listesi görülemiyor” denildi.

Resmi ortalama enflasyon oranlarının düşük gelirlilerin, emekçilerin günlük yaşamda karşılaştığı ve hissettiği oranlar olmaıdğı kaydedilen açıklamada şunlara yer verildi:

“Bu nedenle DİSK-AR olarak TÜİK’in ham verilerinden yararlanarak emeklilerin, dar gelirlilerin, düşük gelirlilerin hissettiği gıda enflasyonunu yeniden hesaplıyoruz. Yaptığımız hesaplamaya göre gıda enflasyonu ortalama yüzde 72 olarak gerçekleşirken emeklilerde gıda enflasyonu yüzde 88,4 oldu. Üçüncü yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 82,1 olurken, düşük gelirli ikinci yüzde 20’lik grubun gıda enflasyonu yüzde 94,1 ve en yoksul yüzde 20’lik gelir grubun gıda enflasyonu ise yüzde 113,1 olarak gerçekleşti.

Yüksek gelir gruplarının daha düşük enflasyon hissettiği görülüyor. Dördüncü (yüksek) yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 68,9 olurken, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu ise yüzde 52,9 oldu. Böylece en yoksul gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 113,1 olurken, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 52,4 oranında kaldı. Bu durum enflasyonun gelir gruplarına, farklı toplumsal kesim ve sınıflara göre önemli ölçüde farklı hissedildiğini ortaya koyuyor.

TÜFE ve gıda fiyatları endeksi artmaya devam ediyor. 2005 yılında 122,6 olan TÜFE endeksi, Aralık 2023’te 1859,3’e yükseldi. 2005’te 116 olan gıda fiyatları endeksi ise 2023’te 2,675’e yükseldi. Böylece TÜFE  2005’ten bu yanda 15 kat; gıda fiyatları ise 2005’ten bu yana 23 kat arttı. 2005’te yüzde 7,7 olan yıllık enflasyon oranı 2023’te yüzde 64,7 oldu. 2005’te yüzde 4,9 olan yıllık gıda enflasyonu ise 2023’te yüzde 72’ye yükseldi.

Öte yandan son yıllarda gıda enflasyonu ile genel enflasyon arasındaki fark açılmaya başladı. Aralık 2005’te TÜFE’yle aynı seyreden gıda fiyatları endeksi Aralık 2023’te TÜFE’nin 816 puan (yüzde 43,8) üstüne çıktı.”