Karacasöğüt Koyu’nda arkeolojik sit alanı talana açılıyor

Talan projelerinin önü açılmaya devam ediyor. Şirketler, Muğla’nın Marmaris ilçesinde yer alan birinci derece arkeolojik sit alanı statüsündeki Karacasöğüt Koyu’na göz dikti.

BirGün’den Aycan Karadağ’ın haberine göre Global Marin Sportif Denizcilik Turizm ve Ticaret A.Ş tarafından yapılmak istenen “Yat yanaşma iskelesi ve turizm konaklama tesisi” projesine verilen “çevresel etki değerlendirme (ÇED) gerekli değildir” kararına karşı yurttaşların açtığı davada karar çıktı. Muğla 2. İdare Mahkemesi’nde görülen davada mahkeme, kararın hukuka aykırı olmadığını vurgulayarak davayı reddetti.
Mahkeme kararında, “Arkeoloji, su ürünleri ve hidrobiyoloji, çevre mühendisliği, flora, orman mühendisliği, inşaat mühendisliği, jeoloji ve hidrojeoloji bilimleri açısından uygun olduğu göz önünde bulundurulduğunda dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır” denildi.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 3 Şubat 2023 tarihinde projeye “ÇED gerekli değildir” kararı verdi. Bölge halkı ise karara karşı dava açtı. Kent Politikaları Derneği yaptığı açıklamada, “Mahkeme yaptığımız tüm itirazları yok saymıştır. Bilirkişi, Karacasöğüt Limanı’nın konumu ve niteliğini göz ardı etmiştir. Yaşamın kaynağı sayılabilecek özelliklerine sahip çıkıp kamu yararı olarak orayı korumak yerine yıkımına göz yummuşlardır. Global Marin Sportif Denizcilik Turizm ve Ticaret A.Ş’ye yelkencilik eğitimi vermesi üzere kıyıdaki alan tahsis edilmiş ve iskele izni güneşlenme amaçlı düzenlenmiştir. Oysa şirket yıllar içerisinde, tahsis amacından uzaklaşmış kaçak marina işletmeye başlamıştır. Bilirkişi keşfinde dahi güneşlenme iskelesi olarak izin aldığı iskeleye 34 teknenin bağlı olduğu görülmüştür” ifadelerine yer verildi.

“TEK AMAÇ PARA KAZANMAK”

Açıklamada şunlar belirtildi: “Balık tutmanın dahi yasak olduğu bir koya, hem de birinci derece arkeolojik sit alanının içine sportif amacı olmadığı hepimizin malumu olan yat iskelesi yapılamasını uygun bulmuşlardır. Unutulan şeylerden biri de yenisinin yapılmasına izin vermeden, birinci derece arkeolojik sit alanı ilan edilen yerlerde bulunan tüm yapı kayıt belgeli yapıların kaldırılması ya da Koruma Kurulu tarafından tekrar değerlendirilmesi gerekliliğidir. Bu mantıkta kamu yararı yoktur. Ülkemizin değerlerini korumak yoktur. Tek amaç daha fazla para kazanmaktır. İnsana, doğaya ve diğer canlılara bir faydası da yoktur.”

MUÇEV’İN DE GÖZÜ KARACASÖĞÜT’TE

Öte yandan bölgede Cumhurbaşkanlığı ve eski kamu bürokratlarının yönetici olarak görev yaptığı Muğla Turizm Çevre Vakfı Turizm (MUÇEV) şirketi, yat yanaşma kapasite artışı projesi yapmak istiyordu. Proje için “ÇED olumlu” kararının ikinci kez iptal edilmesinin ardından Marmaris Belediyesi tarafından Temmuz ayında yapı ruhsatı iptal edildi.

Dernek, “Danıştay 4. Dairesi, MUÇEV Marina için verilen ÇED olumlu kararını, projenin sadece bir kısmı 1. derece arkeolojik sit alanında kaldığı için keşif dahi yapmadan iptal etmişti. Böylesi bir emsal karar mevcutken neredeyse tamamı 1. derece arkeolojik sit alanı içerisinde yer alan proje için verilen ÇED gerekli değildir kararını hukuka uygun bulmayı anlamak mümkün değildir” açıklamasında bulundu.

KORUNMASI GEREKİYOR

Özel çevre koruma bölgesi statüsündeki koyda, MUÇEV ve Global Marin isimli şirketleri, yat limanı projeleri için çalışma yürütüyordu. Bu projeler sonrası Marmaris Kent Konseyi ve Sualtı Araştırmaları Derneği (SAD) harekete geçti. 28 Eylül 2022 tarihinde Karacasöğüt Koyu’nda SAD üyelerince yapılan dalış sonucunda koyda arkeolojik buluntulara rastlandı. Marmaris Kent Konseyi ve SAD, dalış sonuçlarını rapora dönüştürerek yasal süreç başlattı. Bodrum Sualtı Müze Müdürlüğü ve Muğla Valiliği; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne bir dilekçe ile raporu sunup arkeolojik buluntuları tespit, tescil işlemlerini başlatmalarını ve koruma amaçlı önlemleri almalarını talep etti.

Bodrum Sualtı Müzesi ise başvuruyu değerlendirerek koyda inceleme yaptı. İncelemeler sonrası Karacasöğüt Koyu’nda arkeolojik buluntular ortaya çıktı. Müze tarafından 27 Ocak 2023 tarihinde limanın koruma altına alınması amacıyla rapor hazırladı ve Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Muğla Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü’ne bildirdi. Kurul ise 15 Haziran 2023 tarihinde kararı verdi.

Kararda, “Su altında tespit edilen kültür varlıklarının kararımız birinci derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine, anıt fişinin hazırlanarak kurulumuza iletilmesine, söz konusu alanın yasak dalış alanı olması ile ilgili değerlendirme yapılması için sualtı araştırma başkanının görüşünün kurulumuza iletilmesine, söz konusu alanda kurulumuzun izni alınmadan herhangi bir inşai ve fiziki uygulamaya gidilmemesine karar verildi” denildi.