Polonya’da kriz: Cumhurbaşkanı Nawrocki Anayasa Mahkemesi’ne testereyle girdi

Polonya’da Anayasa Mahkemesi’nde yaşanan gerilim, mahkeme başkanı Bogdan Swieczkowski ve yardımcısı Bartlomiej Sochanski’nin mahkemenin faaliyetlerini engelledikleri gerekçesiyle bir ay süreyle açığa alınmasıyla tırmandı. Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Senegal’deki resmi ziyaretini yarıda keserek Polonya’ya acil dönüş yaptı.

Senegal’de resmi temaslarda bulunan Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, mahkemedeki gelişmeler üzerine ülkesine dönme kararı aldı.

Gelen bilgilere göre Nawrocki, Anayasa Mahkemesi binasına testereyle girerek yargıçlarla karşı karşıya geldi.

Anayasa Mahkemesi, hükümetin girişimine sert tepki gösterdi.

Mahkemenin sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, haklarında işlem başlatılması istenen Święczkowski ve Sochański’nin görevlerine hukuka uygun biçimde atandıkları savunuldu.

Açıklamada, hükümetin girişimlerine katılan kişilerin “darbe suçu işlediği” öne sürüldü.

Başbakan Tusk ise hükümetin attığı adımları savunarak hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etmekte kararlı olduklarını belirtti.

Tusk, sosyal medya paylaşımında, “Hukukun üstünlüğünü yeniden sağlamak bizim görevimiz. Hukuk ve Adalet Partisi’nin yıllarca süren hukuksuzluğunun ardından bu, zor ve zaman zaman sancılı bir süreç. Kararlı adımlar atılmasını gerektiriyor. Başka bir yol yok” ifadelerini kullandı.

YARGI KRİZİNİN TEMELİNDE 2015’TEKİ ATAMALAR VAR

Polonya’daki yargı krizinin temeli, PiS’in 2015 yılında iktidara gelmesinin ardından Anayasa Mahkemesi’nde yaptığı değişikliklere dayanıyor.

PiS hükümeti, yasaların anayasaya uygunluğunu denetleme yetkisine sahip mahkemede çoğunluğu elde etmek amacıyla yeni yargıçlar atadı.

Ancak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Avrupa Birliği Adalet Divanı, üç yargıcın daha önce usulüne uygun biçimde doldurulmuş kadrolara atandığına hükmetti.

Avrupa mahkemeleri, söz konusu atamalar nedeniyle Polonya Anayasa Mahkemesi’nin bağımsız ve tarafsız bir yargı organı olma niteliğini kaybettiği yönünde kararlar verdi.

2023 yılında iktidara gelen Tusk hükümeti de bu kararları gerekçe göstererek Anayasa Mahkemesi’nin kararlarını resmî olarak yayımlamayı durdurdu.

Bununla birlikte hükümetin PiS dönemindeki düzenlemeleri değiştirme girişimleri, Cumhurbaşkanı Nawrocki ve selefi Andrzej Duda’nın veto yetkilerini kullanması nedeniyle sonuçsuz kaldı.