Trump İran savaşındaki sıkışmışlığın bedelini müttefiklerine ödetmeye çalışıyor

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik savaşta hedeflediği sonuçları elde edememesi, Washington’ın bölgedeki müttefikleriyle ilişkilerinde de gerilime yol açıyor.

Washington Post’ta yayımlanan başyazıda, Trump’ın İran’la yürütülen savaşta yaşanan tıkanıklığın ardından özellikle Umman’a yönelik sert tutumuna dikkat çekildi. Gazeteye göre Trump, ABD kamuoyuna vaat ettiği “hızlı ve ezici zafer” gerçekleşmeyince savaşın siyasi ve diplomatik maliyetini bölgedeki müttefiklerine yansıtmaya çalışıyor.

Trump, Fox News muhabiri Trey Yingst’e verdiği röportajda, İran ile görüşmelerde arabuluculuk yapan Umman’ın ABD’nin müzakere sürecinin önüne geçmesi halinde ağır sonuçlarla karşılaşacağını söyledi. Trump ayrıca İran Devrim Muhafızları yetkilileriyle gizli bir iletişim kanalı bulunduğunu doğrularken Tahran yönetimine teslim olma çağrısını yineledi.

HÜRMÜZ’DE KRİZ SÜRÜYOR

Gerilimin merkezinde dünyanın en önemli enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı bulunuyor. İran boğazın kuzey kıyısını, Umman ise güney kıyısını kontrol ediyor.

Washington ile Tahran arasında haziran ayında oluşturulan çerçeve anlaşmayla 60 günlük bir müzakere süreci başlatılmıştı. Ancak süreç, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin nasıl düzenleneceği başta olmak üzere temel başlıklarda anlaşma sağlanamaması nedeniyle krizi sona erdiremedi.

İran, boğazın açılmasının ABD’nin askeri ve ekonomik baskıyı sona erdirmesine bağlı olduğunu belirtirken, Washington ise Tahran üzerindeki baskısını sürdürüyor. 60 günlük sürenin dolmasının ardından Trump yönetiminin yeni bir uzlaşma arayışından çok tehdit dilini öne çıkarması dikkat çekiyor.

MÜTTEFİKİNİ BOMBALAMAKLA TEHDİT ETTİ

Washington Post, Umman’ın bölgede uzun süredir ABD ile İran arasında diplomatik temas kurulmasını sağlayan başlıca ülkelerden biri olduğuna dikkat çekti. Umman aynı zamanda ABD’nin askeri tesislerine ev sahipliği yapan ülkeler arasında bulunuyor.

Buna rağmen Trump’ın, Hürmüz Boğazı konusunda yürüttüğü diplomatik girişimlerin Washington’ın çıkarlarıyla çelişmesi halinde Umman’ı hedef almakla tehdit etmesi, ABD’nin bölgedeki ittifak ilişkilerindeki gerilimin boyutunu ortaya koyuyor.

Trump yönetiminin savaşın başından bu yana açıkladığı hedefler de süreç içinde değişti. ABD’nin başlangıçta İran’ın nükleer kapasitesini sınırlandırma ve Tahran üzerinde kapsamlı bir anlaşma sağlama hedefiyle başlattığı savaş, Hürmüz Boğazı’nın kontrolü ve bölgesel güvenlik başlıklarıyla birlikte daha geniş bir çatışmaya dönüştü. Washington’ın savaşın hedeflerine ulaşıp ulaşmadığı ise giderek daha fazla tartışılıyor.