Vergide “ortaçağa dönüş”: Suçsuzluk kanıtlanacak

Maliye Bakanlığı, Vergi Usul Kanunu’nda baştan aşağıya değişikliğe gidiyor.

Hazırlanan Vergi Usul Kanun Tasarı taslağı ile ‘mükellefe ispat zorunluluğu’ getiriliyor. Mevcut kanunda ‘iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfeti bunu iddia eden tarafa aittir’ deniyor. Yani ispat yükümlülüğü iddia eden taraftadır deniliyor.

Ancak yeni taslakta ‘hükümlere uygun olarak yapılan bir tespit veya tarhiyatın iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymadığının veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmadığının mükellef tarafından iddia olunması hâlinde ispat külfeti kendisine aittir’ deniliyor.

Yani yapılacak bir vergi incelemesi sonucunda mükellef itiraz ederse konuyla alakalı ispatını da yapmak zorunda kalacak. Bu durumun keyfi yapılacak vergi tarhiyatlarına sebep olabileceğinden kaygı duyuluyor.

Bu tür vergi usulsüzlükleri aynı zamanda birer suç oldukları için vergi hukukunda da ceza hukukunda ilkeler geçerli. Yani, masumiyet karinesi gereği vergi mükelleflerinin usulsüzlük yaptıklarını vergi idaresinin kanıtlaması gerekiyor. Kanunda yapılacak ve suçsuzluğun kanıtlanmasını gerektirecek bu tür bir değişiklik, bir ortaçağa dönüş niteliğinde olacak. Dahası, esasında daha tehlikeli bir yol da açılarak bu anlayışın ceza yargılamasına girmesi tehlikesi de doğacak.