“Tek Çin politikası müzakere edilecek” diyen Trump’tan geri adım

ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in Perşembe günü gece saatlerinde uzun bir telefon görüşmesi yaptıkları açıklandı. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, görüşmenin uzun ve “fazlasıyla samimi” geçtiği vurguları yapılırken, Trump’ın gerilime neden olan açıklamalarına karşın “Tek Çin” politikasını sürdürme güvencesi verdiği söyleniyor.

“Tek Çin” politikası, iki ülke arasında Richard Nixon ve Mao Zedung döneminde başlatılan diplomatik ilişkilerin temelini oluşturuyor ve Tayvan’ın (Milliyetçi Çin) bağımsızlığını ve diplomatik olarak tanınmasını engelliyor. ABD, Tayvan ile askeri ilişkilerini sürdürse de bu ülkedeki büyükelçiliğini 1979 yılında kapatmıştı.

Gerilen ABD-Çin ilişkileri

ABD Başkanı Trump’ın açıklamalarında “Tek Çin” politikasını ancak ticaret ve para birimi konularında Çin’in gelişimini değerlendirdikten ve Çin ile “bir anlaşma yaptıktan” sonra uygulamayı sürdüreceğini dile getirmesi iki ülke arasında son dönemde artan gerilimin yükselmesine yol açmıştı. Çin bu politikanın yüksek derecede hassas ve müzakereye açık olmayan bir konu olduğunu ve Trump’ın açıklamaları ile ilgili endişelerini dile getirmişti.

Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada Trump’ın Xi’nin talebiyle “Tek Çin” politikasının sürdürülmesini kabul ettiği ifade edilirken iki ülke heyetleri arasında karşılıklı ilişkilere ilişkin çeşitli konularda görüşmelerin yapılacağı da dile getirildi.

Telefon görüşmesinin bugün Washington’da Trump ile Japonya Başbakanı Shinzo Abe arasında gerçekleşecek görüşmeden önce yapılması dikkat çekti.

Trump 1979’dan beri bir ilki gerçekleştirmişti

Trump, geçtiğimiz Aralık ayında, henüz hükümeti devralma için geçiş çalışmaları dahi başlamdan Tayvan’ın lideri Tsai Ing-wen ile bir telefon görüşmesi yapmıştı. Tüm diplomatik protokolleri çiğneyen görüşme, 1979’dan bu yana bir ABD liderinin Tayvanlı mevkidaşıyla yaptığı ilk görüşme olmuştu.

Trump daha sonra Twitter hesabından da mesajlar yayınlamış ve yemin töreninden kısa bir süre önce Wall Street Journal gazetesine verdiği röportajda, “Her şey müzakere edilecek, ‘Tek Çin’ dahil.” açıklamasında bulunmuştu.