23 Ekim 1923: Hamburg İşçi Ayaklanması

Almanya Komünist Partisi’nin Hamburg’ta, 23 Ekim 1923’te başlattığı ve iki gün sürdüğü bu ihtilal girişimi başarısızlıkla sonuçlandı.

1. Dünya Savaşı sonrası ekonomik bunalıma giren Almanya’da kriz gitgide derinleşmiş ve ekonomi batmış durumdaydı. Ruhr bölgesindeki işgal, devam eden grevlerle hükümet ve halk arasında anlaşmazlıklar iyice artmış, grev Ağustos’ta ülkenin geneline yayılmıştı. Bunun üzerine hükümet, Eylül ayında olağanüstü hal ilan etti.

Bütün bu kriz ve siyasi gidişat Almanya Komünist Partisi’ni güçlendirmiş, ayaklanma planı hazırlanmıştı.

Aylardır süren grevler ve merkezi hükümetin Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD) yönetimindeki Saksonya ve Thüringen bölgesine soktuğu birlikler üzerine; 21 Ekim’de Chemnitz’de geniş katılımlı bir konferans düzenlendi. Buraya fabrika konseyleri, denetim komiteleri, işsiz komiteleri, SPD, USPD ve Almanya Komünist Partisi’nden yüzlerce delege katıldı.

Komünistler bu toplantıda iki gün sonra yapılacak ayaklanma için destek çağrısı yaptı ancak öneri reddedildi. Bunun üzerine plan birçok bölgede iptal edildi ancak bu yeni karar Hamburg’a ulaşmadı.

Ayaklanma 22 Ekim 1923’te başladı; 26 polis şubesi basıldı, silahlara el konuldu. Yollarda ve sokaklarda barikatlar kuruldu. Bargteheide şehri, Stormam Sovyet Cumhuriyeti ilan edildi. Binalara pankartlar asıldı. Pankartlarda ‘Yaşasın Sovyet Almanya’ yazıyordu.

Hamburg ayaklanması, kolluk kuvvetleri tarafından iki gün içerisinde bastırıldı. Barikatlar kaldırıldı, binlerce komünist tutuklandı.