Anayasa Mahkemesi’nden KHK’li sözleşmeli personel kararı

Anayasa Mahkemesi kamu kurumlarında çalışan, 1 yıldan az 6 aydan fazla hapis cezasına mahkum olmuş (KHK’lı) sözleşmeli personelin sözleşmesinin fesh edilmesine yönelik Danıştay Onikinci Dairesi’nin itirazını inceledi. Aynı durumda olan kadrolu bir memurun 12 aydan az hapis cezası alması durumunda memuriyetinin sona ermediğine dikkat çeken Anayasa Mahkemesi, sözleşmeli personelin ise sözleşmesinin bu durumlarda fesh edilmesini Anayasa’nın eşitlik ilkesine aykırı bularak iptal etti.

Anayasa Mahkemesi, KHK kapsamındaki sözleşmeli personelin sözleşme feshini düzenleyen ilgili Kanun Hükmündeki Kararname’nin söz konusu maddesini de yeniden düzenledi.
399 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüslerinin Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 sayılı Kanun Hükmündeki Kararname’nin 7. maddesinin birinci fıkrasının c bendinde yer alan “…6 aydan fazla” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti.

Kanun Hükmündeki Kararname’nin 7. maddesi İşe Alınacaklara İlişkin Şartlar başlığında şu şekildeydi:

Madde 7-Sözleşmeli olarak işe alınacak personelin;

a) Kamu haklarından mahrum bulunmamaları

b) 18 yaşını tamamlamış olmaları

c) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya 6 aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsalar bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından dolayı hükümlü bulunmamaları,

d) Görevlerini yapmalarına engel olabilecek akıl sağlığı veya bedensel engel ile engelli olmamaları,

e) En az ortaokul mezunu olmaları,

f) (Ek: 2/1/2007-KHK-680/84 md; Aynen kabul: 1/2/2018-7072/82 md.) Güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olması gerekir.

Ancak, ortaokul mezunları arasından personel temininin mümkün olmaması halinde ilkokul mezunlarının da istihdamı mümkündür.

Sözleşmeli statüde çalıştırılacak personelde aranılacak diğer özel şartlar teşebbüs veya bağlı ortaklık yönetim kurullarınca çıkarılacak bir yönetmelikle tespit olunur.

İtirazın gerekçesinde Devlet Memurları Kanunu uyarınca kamu görevlisi statüsünde istihdam edilebilmek için kasten işlenen bir suçtan dolayı 1 yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkum olmama koşulu aranmaktayken, KHK kapsamındaki sözleşmeli personel yönünden kuralla altı aydan fazla hapis cezasıyla hükümlü olmama koşulunun öngörüldüğü, bu durumda aynı kurumda görevli olan ve aynı işi yapan iki kamu görevlisinden 657 sayılı kanuna tabi olan, on ay hapis cezası alması durumunda görevini yapmaya devam edebilecekken KHK kapsamında istihdam edilen sözleşmeli personelin aynı cezayla cezalandırılması halinde sözleşmesinin feshedileceği, bu durumun eşitlik ilkesiyle bağdaşmadığı belirtilerek Anayasa’nın 10. maddesine aykırı olduğunu öne sürülmüştü.

12 AYDAN KISA HAPİS ALAN KAMU’DA SÖZLEŞMELİ ÇALIŞABİLECEK

Bu kararla, kamudaki KHK’lı çalışanların 12 aydan daha az hapis cezası alması durumunda görevine devam etmesi, aynı zamanda kamuya sözleşmeli personel olarak başvurularda artık 6 aydan uzun süreli hapis cezası almaması koşulunun yerine 12 aydan kısa süreli hapis cezası almaması koşulunun geçerli olmasının önü açıldı.