19 Ağustos 1936 : Federico García Lorca faşistler tarafından öldürüldü

İspanyol şair ve oyun yazarı, aynı zamanda ressam, piyanist ve besteci olan Federico Garcia Lorca, İspanya iç savaşının başlangıcında faşistler tarafından öldürüldü.

Granada’nın Fuentevaqueros kasabasında, 1898 yılında doğan ünlü şair henüz çocuk yaşlardayken ailesinin satın aldığı kukla tiyatrosu, şairin tiyatroyla iç içe bir çocukluk geçirmesini sağlamıştır.

Salvador Dali ile birlikte İspanya’nın çağdaşlaşması için çalışan sanatçılar arasında yer alan Lorca’nın ün kazanmasını sağlayan ilk eseri 1928’de yazdığı Romancerogitano (Çingene Baladı)’dır.

“New York’ta Bir Şair” adlı eserinde Manhattan’ı, cesede doymayan bir mezbahaya benzeten Lorca, “hayvanların can çekişenler için öldürülüşünü” yazmış ve batıdaki yaşamları eleştirmiştir. Yerma ve Bernarda Alba’nın Evi isimli oyunlarda ise Katolik Kilisesi ve Nazizm karşıtlığını gözler önüne sermiştir. Eserlerinin dünya çapında tanınmasının sebebi Lorca’nın geleneksel İspanyol kültürü ile çağdaş yaşamın sorunlarını içtenlikle işlemiş olmasıdır. Şiirlerindeki yaşama coşkusunu, doğa sevgisini, hüzün dolu duyguları her insan tanır ve kendine yakın bulur.

19 Ağustos 1936’da doğduğu yerde, faşist Franco’nun adamları tarafından öldürüldü Lorca. Uluslararası saygın bir edebiyatçı olarak tanınan Lorca’nın ünlü şiiri “Ölü Çocuğa Gazel” şöyledir;

ÖLÜ ÇOCUĞA GAZEL

Her akşam üzeri bir çocuk ölür,
her akşam üzeri Granada’da.
Her akşam üzeri yerleşir de su
dostlarıyla konuşur baş başa.

Yosundan kanatları var ölülerin.
Bulutlu yel ve duru yel yan yana
süzülen iki sülündür kuleler üstünde,
gündüzse yaralı bir oğlan.

Havada kalmazdı tek kırlangıç gölgesi
şarap mağarasında rastlayınca ben sana,
tek bulut kırıntısı kalmazdı yerde
sen ırmakta boğulup gittiğin zaman.

Yuvarladı vadi köpeklerle süsenlerini
bir su devi yıkılınca dağlara.
Gövden, ellerimin mor gölgesinde,
bir soğuk meleğiyle, kıyıda cansız yatan.