TFF’nin korsan maç yayınına engel yetkisine AYM’den tırpan

Anayasa Mahkemesi (AYM), futbol maçların internette hukuka aykırı kullanılması halinde, Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) tarafından internet sitelerinin tümüne erişim engeli getirilmesine olanak tanıyan kanun hükmünü iptal etti. Gerekçede, TFF yönetim kuruluna verilen erişim engeli yetkisinin belirsiz olduğu, sistemin usul ve esaslarının kanunda net olarak düzenlenmediği kaydedildi. İptal hükmü 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

AYM’nin Resmi Gazete’de yayımlanan kararına göre, CHP, futbol maçların internette hukuka aykırı olarak kullanılması halinde internet sitelerinin tümüne erişim engeli getirilmesine olanak tanıyan 7346 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Dair Kanun’un ilgili maddesinin iptali ve yürürlüğünün durdurulması istemiyle AYM’de dava açmıştı. AYM, düzenlemenin iptaline kararın 9 ay sonra yürürlüğe girmesine hükmetti.

Gerekçede, dava konusu kuralın Türkiye Cumhuriyeti sınırları içindeki futbol müsabakalarıyla ilgili yayınların internet ortamında hukuka aykırı olarak kullanıma sunulduğunun tespit edilmesi hâlinde ilgili yayın, kısım ve bölüme ya da internet sitesinin tümüne erişimin engellenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlendiği, kuralın ifade özgürlüğüne yönelik bir sınırlama öngördüğü belirtildi.

“KURALLAR KEYFÎLİĞE İZİN VERMEYECEK ŞEKİLDE BELİRLİ VE ÖNGÖRÜLEBİLİR OLMALI”

İfade özgürlüğünü sınırlamaya yönelik bir kanuni düzenlemenin şeklen var olmasının yeterli görülmediği, yasal kuralların keyfîliğe izin vermeyecek şekilde “belirli ve öngörülebilir nitelikte” olması gerektiği vurgulanan gerekçede şu tespitler yapıldı:

“Kural uyarınca Türkiye Cumhuriyeti sınırları içindeki futbol müsabakalarına ilişkin yayınların internet ortamında hukuka aykırı olarak kullanıma sunulduğunun tespit edilmesi durumunda öncelikle ilgili yayın, kısım ve bölüme (URL vb. şeklinde) erişim engellenecektir. Bu suretle ihlalin önlenememesi hâlinde ise ilgili internet sitesinin tümüne erişim yasağı getirilecektir. Kuralda ilgili içeriğe veya internet sitesinin tümüne erişimi engellenme yetkisinin Yönetim Kurulu ve TFF bünyesinde kurulacak idari birim tarafından kullanılacağı öngörülmüştür. Kural, Yönetim Kurulu ve idari birim tarafından verilecek erişimin engellenmesi kararının hakim veya mahkeme onayına sunulmasına yönelik bir hüküm içermemektedir.

“ERİŞİMİN ENGELLENMESİ AĞIR BİR SINIRLAMA ARACI”

Türkiye Cumhuriyeti sınırları içindeki futbol müsabakalarına ilişkin yayınların internet ortamında hukuka aykırı olarak kullanıma sunulması durumunda ilgili içeriğe veya internet sitesinin tümüne erişimi engelleyecek mercileri belirlemek kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamındadır. Bununla birlikte erişimin engellenmesi gibi ağır bir sınırlama aracının yargısal makamların onayına tabi olmaksızın kullanılması hususunda ilgili mercilere yetki tanıyan düzenlemelerin keyfî uygulamalara karşı önlem içermesi gerekir.”

Türkiye Futbol Federasyonu’nun kamu ile bağlantılı kamu ayrıcalıklarından yararlanan kamu tüzel kişiliğine haiz bir kurum olduğu ifade edilen gerekçede, TFF yönetim kuruluna erişim engellenmesi ile ilgili yetki verildiği, bu yetkinin ilgili bakanlık tarafından denetlenemeyeceği aktarıldı. Gerekçede, “Bu itibarla üyelerinin nitelikleri, yapısı ve oluşumu belirli olmayan Yönetim Kurulu ile idari birime Bakanlık denetimine de tabi olmayacak şekilde ifade özgürlüğünün sınırlanmasına yönelik icrai karar alma yetkisi tanıyan kuralın keyfî uygulamalara karşı önlem içerdiği söylenemez” denildi.

Kuralda düzenlenen erişimin engellenmesi yönteminin AYM’nin daha önce iptaline karar verdiği 5651 sayılı Kanun’un 8/A maddesinde öngörülen usul ile benzer nitelik taşıdığı, AYM’nin söz konusu kararlarında kanunilik ilkesi bağlamında belirtilen gerekçelerin bu kural yönünden de geçerli olduğuna işaret edildi. Gerekçede, bu itibarla kuralla ifade özgürlüğüne getirilen sınırlamanın kanunilik şartını sağlamadığı sonucuna ulaşıldığı bildirildi.